Narratorem jest jeden z mieszkańców, który z perspektywy „wewnątrz” opisuje rzeczywistość wsi. Jego sposób patrzenia na świat ujawnia, jak silnie zakorzenione są uprzedzenia, lęk przed zmianą i nieufność wobec tego, co nowe. Pojawienie się elementów cywilizacji – edukacji, nowych idei czy ludzi z zewnątrz – stopniowo zaczyna burzyć dotychczasowy porządek.

„Konopielka” to książka o przemianie społecznej i mentalnej. Pokazuje, jak trudno jest wyjść poza schematy myślenia oraz jak bolesne i nieuniknione bywają zmiany, które przynosi rozwój. Jednocześnie, dzięki specyficznemu językowi i perspektywie narratora, powieść ma wyraźny rys ironiczny i momentami humorystyczny, który kontrastuje z poważnym przesłaniem.